De Els, een bekende boom !
Het
geslacht els (Alnus) bevat ongeveer 30
soorten op het Noordelijk halfrond. Het is een vochtminnende loofboom die bloeit
voordat de bladeren verschijnen. In de Benelux komen er twee soorten van voor,
de zwarte en de grauwe els. De bladeren lijken op die van de hazelaar. Ze vallen
groen van de boom en vertonen dus geen herfstkleur.
De els is eenhuizig en heeft dus zowel mannelijke als vrouwelijke bloemen, katjes
genoemd. De mannelijke katjes zijn langwerpig en hangen, de vrouwelijke katjes
staan min of meer rechtop. Na de bevruchting groeien deze laatsten uit tot groene
ribbelige kegeltjes, en rijpen in de herfst tot de zogenoemde elzenproppen (kegels
zonder zaad), die nog wel een jaar aan de boom kunnen blijven zitten.
Elzen
leven in symbiose met bacteriën uit het geslacht Rhizobium die zorgen voor
de binding van stikstof uit de lucht. Deze levensgemeenschap bevindt zich in
knolletjes aan de wortels. De els functioneert als groenbemester. Na het omzagen
van een els krijg je na 5 minuten kleur verandering die kan variëren van
rood tot bruin. Deze kleur wordt voornamelijk gevormd door koolstofmonoxide.